Make your own free website on Tripod.com

 

PELUANG PEMBIAYAAN DALAM SEKTOR MAKANAN

 

Oleh:


Abd Rahaman Rasid

Bank Pertanian Malaysia



 1.                      PENDAHULUAN

Terlebih dahulu saya mengucapkan terima kasih kepada Jabatan Pengairan dan Saliran Malaysia yang menganjurkan Persidangan Tahunan MANCID Ke-8 kerana memberi peluang kepada Bank Pertanian Malaysia membentangkan kertas kerja yang bertajuk "Peluang Pembiayaan Dalam Sektor Makanan".  Kandungan Kertas ini selari dengan tema persidangan, iaitu ‘peluang-peluang dalam pertanian.

 2.                      MASA DEPAN SEKTOR PERTANIAN DAN MAKANAN

 2.1           Latarbelakang

Apabila membincangkan sektor makanan ia tidak lari daripada membincangkan sektor pertanian dan ekonomi negara. Sumbangan sektor pertanian kepada jumlah ekonomi (Keluaran Dalam Negara Kasar, KDNK) pada tahun 2000 dijangkakan 12.8% dan 12.6% pada tahun 2005 (Jadual 2). Sektor pertanian akan terus berkembang sekurang-kurangnya 2.1% bagi tempoh 2000-2005.

Jadual 1

Gabungan Produk : Sumbangan Kepada KDNK Pertanian

Keluaran

2000

2005

2010

Tanaman Industri

67.2%

48.9%

42.8%

Komoditi Makanan*

29.4%

47.8%

51.6%

Pelbagai (kelapa,florikultur dan lain-lain

3.4%

3.3%

5.6%

Nota: (*) terdiri daripada padi, ternakan, perikanan, sayur-sayuran dan buah-buahan.

Sumber: Kementerian Pertanian Malaysia, “Briefing to MTEN”.

Pada tahun 2000, 29.4% daripada kek KDNK sektor pertanian adalah daripada komoditi makanan dan bakinya sebanyak 67.2% disumbangkan oleh tanaman industri (Jadual 1). Bagi tempoh 2000-2005 pengeluaran komoditi makanan dijangka berkembang 5.1% setahun (semakan; DPN3: 3.1%); dan pada tahun 2005, kek komoditi makanan kepada KDNK pertanian dijangka meningkat kepada 47.8%, dan 51.6% pada 2010.

Jadual 2

KDNK :Sumbangan Sektor Pertanian dan Makanan

Sektor/

Komoditi 

NAP3

Semakan

2000

2005

2005

2010

Pertanian kpd KDNK

12.8%

RM17.8b  

9.5%

RM19.8b  

12.6%

RM26.2b  

10.0%

RM31.1b  

Makanan kpd KDNK

3.8%

RM5.2b  

3.0%

RM6.1b  

6.0%

RM12.5b  

5.1%

RM16.1b  

Sumber: Kementerian Pertanian Malaysia, “Briefing to MTEN”.

Jadual 2 menunjukkan sumbangan sektor makanan kepada ekonomi negara dianggarkan 3.8% pada 2000. Kesan Keputusan Kerajaan mahu meningkatkan pengeluaran makanan kepada RM12.5 bilion pada 2005 berbanding sasaran RM6.1 bilion dalam DPN3, sumbangan sektor makanan kepada KDNK dijangka meningkat kepada 6% pada tahun 2005.  

2.2          Dasar Pertanian Negara

Masa depan ekonomi, sektor pertanian dan makanan banyak bergantung kepada dasar negara terhadap sektor pertanian semasa Kerajaan merancang rancangan pembangunan lima tahunnya. Tahun 2001-2005 adalah era Rancangan Malaysia Kelapan (RMKe8) dan kita jangkakan dasar ekonomi makro bagi RMke8 akan dibentangkan oleh Kerajaan dalam Parlimen tidak lama lagi.

Bagi sektor pertanian dan makanan, negara telah pun ada Dasar Pertanian Negara Ketiga, DPN3 (1998-2010), oleh itu masa depan sektor pertanian dan makanan dapat dilihat dengan jelas dalam DPN3 di samping dasar-dasar semasa Kerajaan terhadap sektor ini.

Sektor pertanian dan makanan sentiasa mempunyai masa depan yang cerah kerana peranan asasnya menyediakan makanan kepada penduduk negara ini. Sungguhpun kita boleh bergantung kepada import makanan tertentu, tetapi atas dasar keselamatan negara, contohnya risiko peperangan dan sekatan perdagangan dunia (seperti yang berlaku kepada Iraq), Malaysia wajib mengeluarkan makanan asasnya seperti padi, ubi, sayur-sayuran, ikan dan daging walaupun kos pengeluarannya tinggi berbanding dengan kos mengimport.

Analisis peluang pelaburan dan pembiayaan dalam sektor pertanian tidak sempurna tanpa mengupas aspek-aspek penting Dasar Pertanian Negara. Dua objektif utama DPN3 adalah “meningkatkan pengeluaran makanan, dan yang keduanya adalah “meningkatkan produktiviti dan daya saing sektor pertanian”.

2.3          Peningkatan Pengeluaran Makanan

Objektif meningkatkan pengeluaran makanan adalah bertujuan bagi mengurangkan kos bil makanan yang diimport yang sentiasa terdedah kepada risiko harga antarabangsa. Pada tahun 2000, jumlah import makanan dianggarkan RM11.2 bilion berbanding dengan eksportnyanya, RM6.9 bilion; ini bererti defisit perdagangannya ialah RM4.3 bilion. Dengan strategi meningkatkan makanan, defisit ini dijangka berkurangan kepada RM2.6 bilion pada 2005 dan menjadi surplus RM0.4 bilion pada 2010.

Strategi menambahkan sumber bekalan makanan dalam negeri bukan sahaja dapat mengurangkan tekanan inflasi yang diimport bahkan juga oleh mainan pengeluar-pengeluar makanan dalam negara sendiri.

2.4          Peningkatan Produktiviti dan Daya Saing

Objektif meningkatkan produktiviti dan daya saing sektor pertanian adalah bagi membolehkan sektor pertanian bersaing di peringkat global tanpa melupakan persaingannya dengan sektor lain dalam negara ini, khususnya sektor perkilangan.

Konsep “globalisasi dan liberalisasi” di bawah Pertubuhan Perdagangan Dunia (World Trade Organisation, WTO) sudah menjadi buah mulut dalam kamus ekonomi antarabangsa dewasa ini.

Di bawah konsep ini, negara di dunia sudah menjadi “satu” dan di bawah WTO dan AFTA, menjelang 2003 (AFTA) dan 2005 (WTO) perdagangan antara negara-negara haruslah bebas tanpa sekatan.

Dalam konteks pertanian negara, negara harus bersedia menerima import barangan pertanian yang lebih murah (kerana tiada tariff) sekiranya negara tidak berupaya mengeluarkan barangan dengan kos yang kompetitif. Dari segi perdagangan pula, eksport pertanian kita tidak boleh menembusi pasaran antarabangsa sekiranya barangan yang dijual mahal lebih mahal berbanding dengan negara pengeluar lain, terutamanya oleh jiran kita Thailand dan Indonesia.

Komponen kedua “objektif meningkatkan produktiviti dan daya saing sektor pertanian” ialah untuk meningkatkan industri nilai tambah dalam sektor pertanian, yang umumnya dikenali sebagai industri hiliran.

Kebanyakan industri hiliran adalah berbentuk industri pemprosesan atau pembuatan hasil-hasil pertanian, dan pertumbuhan industri ini memberi kekuatan langsung kepada sesuatu pertanian asas. Industri tanaman kelapa sawit, contohnya, menjadi produktif dan kuat dengan adanya industri pemprosesan minyak sawit dan industri makanan yang berasas minyak sawit.

3.0          PELUANG DALAM SEKTOR MAKANAN

3.1          Sasaran Pengeluaran Makanan, 2000-2005

Bagi tempoh 2000-2005, Kerajaan telah mengunjurkan RM81.5 bilion nilai jualan bagi pengeluaran pertanian di mana 98% daripadanya adalah berkaitan dengan makanan (Jadual 3). Secara purata, nilai pengeluaran tahunan sektor makanan bagi tempoh di atas adalah RM13.6 bilion.

Jadual 3

Jumlah Jualan Pertanian 2000-2005: RM81.5 bilion

Nilai (RM Bil) 

2000  

2001  

2002  

2003  

2004  

2005  

2000-2005  

Buahan

1.20  

1.29  

1.42  

1.56  

1.62  

1.72  

8.81

Sayuran  

0.53  

0.57  

0.62  

0.68  

0.73  

0.79  

3.92

Padi

1.76  

1.99  

2.06  

2.10  

2.15  

2.22  

12.28

Kelapa

0.27  

0.28  

0.28  

0.29  

0.31  

0.33  

1.76

Tanaman Makanan 

3.76  

4.13  

4.38  

4.63  

4.81  

5.06  

26.77

Orkid dan Dedaun 

0.04  

0.04  

0.05  

0.05  

0.06  

0.06  

0.30

Ternakan  

4.10  

4.16  

4.32  

4.48  

4.65  

4.83  

26.54

Perikanan  

3.75  

3.98  

4.23  

4.50  

4.78  

5.07  

26.31

Komoditi Lain 

 

 

 

 

 

 

1.58

Jumlah Pertanian  

11.65

12.31

12.98

13.66

14.30

15.02

81.50

Sumber: Jabatan Pertanian, “Taklimat Penglibatan Institusi Perbankan Dan Syarikat Insurans Dalam Sektor Pertanian Pertanian”, Oktober 2000.

Komoditi Tanaman

3.2          Buah-buahan

Dasar

Berdasarkan DPN3, objektif industri buah-buahan adalah,

·        Mempastikan bekalan buahan segar yang mencukupi bagi keperluan tempatan dan industri pemprosesan,

·        Memajukan industri buah-buahan terpilih yang mempunyai kelebihan strategik bagi tujuan eksport buahan tropika segar dan produk buah-buahan.

Sasaran

Sasaran nilai jualan buah-buahan bagi tempoh 2000-2005 adalah RM8.81 bilion atau purata RM1.75 bilion setahun. Bagi menampung pertambahan buah-buahan, keluasan fizikal tanaman ini dijangka bertambah daripada 260,000 hektar pada 2000 kepada 457,990 hektar pada 2005, iaitu bertambah sebanyak  197,990 hektar.

15 jenis buah yang akan dimajukan semasa DPN3, tetapi 10 jenis buah-buahan berikut menjadi keutamaan, iaitu:

·        Nenas

·        Tembikai

·        Betik

·        Belimbing besi

·        Limau (Limau bali & oren mendarin)

·        Mangga

·        Jambu batu

·        Nangka

·        Durian

Bagi industri pemprosesan, tiga jenis buah-buahan yang diberi keutamaan adalah nanas, jambu batu dan nangka.

Zon Pengeluaran Buah-Buahan

Berdasarkan kesesuaian agroiklim adalah mustahak diketahui jenis buah-buahan mengikut zon pengeluaran buah-buahan yang ditetapkan. Jadual 4 menunjukkan buah-buahan mengikut negeri-negeri.

Jadual 4

Zon Pengeluaran Buah-Buahan

Negeri

Buah-buahan

Perlis

Mangga

Kedah

Tembikai, limau, mangga

P.Pinang

Nanas

Perak

Mangga, betik,limau, jambu batu, belimbing  

Selangor

Belimbing, mangga, betik

N. Sembilan  

Mangga, limau, belimbing

Melaka

Mangga, tembikai

Johor

Nanas, tembikai, limau, nangka

Terengganu  

Limau, tembikai, nanas

Kelantan

Tembikai, limau, nanas

Sabah

Nanas, limau

Sarawak

Nanas, limau, mangga

Sumber: Jabatan Pertanian Malaysia, “Dasar Pertanian Negara Ketiga Dan Transformasi Sektor Pertanian”, 20 Ogos 2000.

Taman Kekal Pengeluaran Makanan (TKPM)

Bagi menggalakkan pembangunan industri pengeluaran makanan, Kerajaan telah mengujudkan TKPM. TKPM adalah kawasan rezab tanah Kerajaan negeri yang telah dikhaskan bagi pengeluaran makanan termasuklah buah-buahan. Kemudahan infrastruktur seperti pembersihan kawasan, jalan ladang, perparitan dan bekalan air & api akan disediakan di kawasan ini. Mengikut perancangan Jabatan Pertanian, bagi tempoh 2001-2005, seluas 33,900 hektar akan dimajukan dengan buah-buahan terpilih di bawah TKPM.

Sektor Swasta

Sektor swasta berperanan memajukan secara komersil bagi buah-buahan segar dan diproses untuk pasaran tempatan dan eksport. Adalah dijangkakan seluas 104,200 hektar tanah di seluruh negara boleh dimajukan oleh sektor swasta dengan tanaman buah-buahan.

Potensi Eksport Buah-Buahan

Beberapa jenis buah-buahan Malaysia sudah pun menembusi pasaran antabangsa. Daripada Jadual 5, dalam tahun 1999, nilai eksport bagi lima buah-buahan, iaitu tembikai, betik, durian, pisang dan belimbing besi adalah RM239.1 juta. Tembikai adalah yang paling banyak dieksport dari segi nilai, iaitu RM61.7 juta, diikuti oleh betik dan durian.

Jadual 5

Buah-buahan Terpilih Malaysia: Eksport Pada1999

Kedudukan

Buah-buahan

Nilai (RM Juta)  

Pertama

Tembikai

61.7

Kedua

Betik

59.6

Ketiga

Durian

58.4

Keempat

Pisang

31.9

Kelima

Belimbing besi

28.1

Jumlah

 

239.1

Sumber: Jabatan Pertanian Malaysia, “Dasar Pertanian Negara Ketiga Dan Transformasi Sektor Pertanian” 20 Ogos, 2000.

Daya Maju Projek

Daya maju projek dapat membantu usahawan memilih projek yang sesuai kepada mereka. Dari Jadual 6, belimbing adalah pelaburan terbaik kerana pulangannya 63% setahun bagi setiap ringgit pelaburan. Pilihan kedua adalah tanaman nanas dan limau madu, tetapi nanas harus menjadi pilihan kerana tempoh bayar baliknya lebih singkat berbanding limau madu.

Jadual 6

Buah-buahan Terpilih : Daya Maju

 

Kadar Pulangan Dalaman (IRR)  

Tempoh Bayar Balik (Payback period)

Belimbing

63%

4 tahun

Nanas

42%

2 tahun

Limau Madu

42%

5 tahun

Nangka

27%

7 tahun

Jambu batu

25%

6 tahun

Mangga

20%

6 tahun

Sumber: Jabatan Pertanian,” Taklimat Penglibatan Institusi Perbankan Dan Syarikat Insurans Dalam Sektor Pertanian”, Oktober 2000.

3.3          Sayur-sayuran

Dasar

Berdasarkan DPN3, objektif industri sayur-sayuran adalah,

·        Mempastikan bekalan sayur segar yang mencukupi bagi keperluan tempatan dan juga keperluan industri pemprosesan,

·        Meningkatkan eksport sayuran segar dan produk sayur-sayuran.

Sasaran

Sasaran pengeluaran dan keluasan yang diperlukan bagi tanaman sayur-sayuran adalah seperti dalam  jadual berikut:

Jadual 7

Sayur-Sayuran: Jualan, Pengeluaran dan Kawasan

Sayur-sayuran

2000-2005

Jualan (RM bilion)

3.929

Pengeluaran (juta tan)

6.801

Keperluan kawasan Pada 2005 (ha)  

21,730

Peningkatan kawasan (ha)

7,040

Nota: Anggaran kawasan 2000: 14,690 hektar

Sumber: Jabatan Pertanian, “Taklimat Penglibatan Institusi Perbankan Dan Syarikat Insurans Dalam Sektor Pertanian”.

Peluang pelaburan dalam industri ini cerah samada bagi tujuan pasaran tempatan dan eksport. Data pada tahun 1995 menunjukkan Malaysia adalah pengimport bersih sayuran segar, dimana nilai import pada tahun tersebut adalah RM559.6 juta berbanding dengan eksportnya RM100.4 juta. Begitu juga sayur-sayuran diproses, Malaysia mengimport RM123.8 juta berbanding dengan eksport, RM60.0 juta.

Sayur-sayuran utama yang diimport adalah bawang besar, bawang putih, lobak merah, kobis bunga, kobis, kacang pis, cili kering dan ubi kentang. Eksport sayuran pula adalah timun, bayam, kacang panjang, cili, sawi dan kailan.

Bagi memenuhi pengeluaran dalam negeri, kawasan fizikal tanaman sayur dijangka bertambah dari 14,690 hektar kepada 22,080 hektar, iaitu bertambah sebanyak 7,390 hektar. Daripada jumlah 7,390 hektar, sebanyak 3,300 hektar adalah pengeluaran sayuran di bawah Taman Kekal Pengeluaran Makanan; dan sebanyak 640 hektar akan di tanam oleh sektor swasta.

Kerajaan menggalakkan pelaburan swasta dalam meningkatkan pengeluaran sayur-sayuran secara berskala besar dan komersil.

Daya Maju Projek Sayur-Sayuran

Daya maju projek bagi beberapa sayur-sayuran terpilih ditunjukkan dalam Jadual 8. Tanaman cili memberi pulangan yang paling lumayan, iaitu menghasilkan RM17,000 sehektar semusim berbanding tomato, RM7,000 dan kobis RM6,700.

Jadual 8

Sayur-Sayuran Terpilih : Daya Maju

Sayur-Sayuran  

Pulangan bersih/hektar/musim  

Cili

RM17,000

Tomato

RM7,000

Kobis

RM6,700

Kailan

RM6,600

Kacang panjang  

RM6,200

Sawi

RM4,900

Sumber: Jabatan Pertanian, “Taklimat Penglibatan Institusi Perbankan Dan Syarikat Insurans Dalam Sektor Pertanian”, Oktober 2000.

Prospek Industri Huluan : Pengeluaran Biji Benih

Pertambahan bekalan sayur secara langsung mengujudkan peluang pelaburan dalam industri huluan, khususnya industri pengeluaran biji benih. Pada masa ini Malaysia menggunakan kira-kira 100 tan biji benih setahun di mana 90% keperluan biji benih adalah diimport. Jabatan Pertanian hanya dapat membekalkan biji benih sebanyak 8 peratus daripada jumlah keperluan.

Permintaan bekalan biji benih sudah tentu bertambah selari dengan pertambahan bekalan sayur. Di bawah skim Pengeluaran Biji Benih Sayur, usahawan berpeluang menjadi pembekal biji benih kepada Jabatan Pertanian.

3.4          Komoditi Perikanan

Dasar

Berdasarkan DPN3, objektif industri perikanan adalah,

·        Menentukan bekalan ikan segar yang mencukupi bagi keperluan tempatan dan juga industri pemprosesan,

·        Meningkatkan eksport bagi ikan terpilih

Sasaran

Berdasarkan Jadual 9, nilai pengeluaran ikan dijangka meningkat daripada RM5.3 bilion pada tahun 2000 kepada RM7.1 bilion pada 2005 dan RM9.4 bilion pada 2010. Fokus pengeluaran adalah kepada perikanan laut pantai dan akuakultur air payau/masin/tawar iaitu masing-masing menyumbangkan 51% dan 36% kepada anggaran pengeluaran pada tahun 2005.

        Jadual 9

Perikanan: Unjuran Pengeluaran 2000-2010

(RM Juta)

 

2000

2005

2010

Laut Pantai

3,498

3,885

4,548

Laut Dalam

500

625

788

Akuakultur Air Payau/ Masin

1,100

2,118

3,275

Akuakultur Air Tawar  

249

474

753

Jumlah

5,347

7,102

9,364

Sumber: Jabatan Perikanan Malaysia, “Pelan Tindakan Pengeluaran Makanan (Sektor Perikanan)”.

Dari segi pelaksanaan, beberapa keputusan Kerajaan meminta dipesatkan lagi pembangunan perikanan laut dalam dan ternakan ikan air masin di kuala-kuala sungai.

Akuakultur

Dalam Rancangan Malaysia Kelapan, nilai pengeluaran perikanan akukultur dijangka meningkat daripada RM1,349 juta pada 2000 kepada RM2,592 juta pada 2005 dan RM4,028 juta pada 2010. Unjuran pengeluaran mengikut komoditi adalah seperti dalam jadual 10.

Jadual 10

Akuakultur: Unjuran Perikanan Akuakultur

(tan)

Produk/Tahun

2000

2005

2010

Ternakan kerang

98,600

112,320  

144,800  

Ternakan siput sudu/tiram  

3,740

6,490

10,080

Ternakan rumpai laut

10,000

15,000

20,000

Udang laut (kolam)

44,550

88,280

129,100

Ikan laut (sangkar pantai)  

8,700

9,460

11,520

Ikan laut (sangkar terbuka)  

8,000

40,000

85,000

Ikan air tawar (kolam)

55,938

97,784

141,230  

Ikan air tawar (sangkar)

8,640

27,720

50,800

Ikan air tawar (kepungan)  

3,000

6,000

10,000

Ikan air tawar (lombong)

3,660

3,825

4,000

Ikan hiasan

350

420

500

 

 

 

 

Jumlah Pengeluaran (tan)

245,178

407,299

607,030

Nilai (RM Juta)

1,349

2,592

4,028

Keluasan (hektar)

27,067

33,332

38,627

% dpd. potensi

6%

7%

8%

  Sumber: Jabatan Perikanan, “Pelan Tindakan Pengeluaran Makanan Bagi Sektor Pertanian”.

Pada tahun 2005, jumlah pengeluaran akuakultur dijangkakan 407,299 tan metrik berbanding 245,178 tan pada 2000, meningkat sebanyak 66%. Luas kawasan yang terlibat dengan pengeluaran pada 2005 adalah 33,322 hektar, iaitu hanya 7% daripada potensi kawasan yang boleh dimajukan dengan perikanan akuakultur.

Potensi Kawasan Pembangunan Akuakultur

Perikanan akuakultur mempunyai masa depan yang cerah. Jabatan Perikanan telah menganggarkan seluas lebih kurang 491,000 hektar tanah diseluruh negara mempunyai potensi untuk dimajukan (rujuk Jadual 11) terutamanya kawasan tasek/empangan, tanah pendalaman dan teluk/lagoon. Semenanjung, Sabah dan Sarawak mempunyai peluang yang sama dalam memajukan industri ini kerana taburan potensi keluasan yang hampir sama.

Jadual 11

Akuakultur: Potensi Pembangunan Kawasan

Sumber (hektar)

Semenanjung

Sarawak

Sabah  

Jumlah  

Kawasan Laut Terbuka

58,980

19,350

19,390

97,720

Teluk/Lagoon

-

-

102,413

102,413

Kawasan Laut Terlindung

-

-

1,229

1,229

Pantai Berlumpur

8,330

-

-

8,3303

Tanah Pantai

3,376

14,116

8,050

25,542

Tanah Pendalaman

60,000

t.d

51,178

111,178

Bekas Lombong

3,451

t.d

t.d

3,451

Tasek/Empangan

25,496

116,000

t.d

141,496

Jumlah Potensi

159,633

149,466

182,260

491,359

Nota: (-): sumber telah diterokai sepenuhnya

(t.d): tiada data

Sumber: Jabatan Perikanan, “Pelan Tindakan Pelaksanaan DPN3 Untuk Meningkatkan Pengeluaran Makanan (Ikan)”.

Peralatan Perikanan Moden

Dalam usaha memodenkan sektor perikanan, terutamanya perikanan laut, pelaburan dalam peralatan berikut adalah diperlukan:

Perikanan Laut

·        Pembelian vessel

·        Peralatan navigasi dan komunikasi vessel moden

·        Sonar (alat mengesan kumpulan ikan)

·        Power block (penghela pukat)

·        Net drum (penggulung pukat)

·        Refrigerated sea water (sistem penyejukan air laut)

Perikanan Akuakultur

3.5          Komoditi Ternakan

Dasar

Berdasarkan DPN3, objektif industri buah-buahan adalah,

·        Menentukan bekalan daging dan telur ayam mencukupi untuk bekalan domestik dan pasaran eksport,

·        Mempergiatkan pengeluaran daging lembu/kerbau, kambing/bebiri dan susu segar untuk pasaran domestik,

·        Menentukan bekalan bahan mentah mencukupi dan konsisten bagi untuk keperluan industri pemprosesan.

·        Membangunkan Malaysia sebagai Pusat Makanan Halal Antarabangsa.

Komoditi Utama Ternakan

Lima komoditi ternakan yang diberi keutamaan adalah:

Sasaran

Sasaran pengeluaran bagi komoditi utama ternakan adalah seperti dalam Jadual 12. Kira-kira 57% (dari segi nilai) daripada jumlah pengeluaran komoditi ternakan bagi tempoh 2001-2005 adalah daging ayam, dan 21% telur ayam.

Jadual 12

Komoditi Utama Ternakan

Unjuran Pengeluaran 2001-2005 & 2010

 

Jumlah 2001-2005

Jumlah 2010

Komoditi

Kuantiti 

(‘000 mt)

Nilai  

(RM Juta)  

Kuantiti  

(‘000 mt)  

Nilai  

(RM Juta)  

Daging Ayam

4,282.8

16,884.0

1,033.1

4,055.0

Telur Ayam

2,308.5

6,149.9

543.2

1,447.0

Daging Lembu  

166.8

2,123.9

67.9

864.4

Daging Kambing

6.5

106.4

2.2

35.5

Daging Babi

684.1

4,176.4

265.9

1,623.2

Jumlah Kecil  

7,448.7

29,440.6  

1,912.3

8,025.1

Susu

205 juta liter 

273.1

62.0 juta liter

82.4

Jumlah

 

29,713.7  

 

8,107.5

Sumber: Jabatan Perkhidmatan Haiwan, “Pelan Tindakan Pelaksanaan Pembangunan dan Pengeluaran Komoditi Utama Ternakan”.

Pendekatan

Bagi menggalakkan industri ternakan ayam, lembu, kambing dan susu, pendekatan berikut boleh dilaksanakan:

‘Contract Farming’

Penglibatan syarikat swasta

Pusat Makanan Halal

Membangunkan pusat pemprosesan makanan halal dgn menggunakan produk tempatan

Perladangan berkelompok komersil

Pengembelingan peladang dan peneroka Felda

Integrasi dengan tanaman

Tanah agensi Kerajaan dan sektor swasta

  Sumber: Kementerian Pertanian, “Briefing To MTEN”.

4.                PELUANG PEMBIAYAAN DALAM SEKTOR PERTANIAN

4.1          Arah Aliran Pembiayaan

BPM sebagai agensi Kerajaan akan terus memainkan peranan utamanya sebagai agensi pembangunan pertanian melalui pembiayaan projek pertanian dan pengeluaran makanan. Pembiayaan BPM akan berpandukan kepada dasar dan keutamaan dalam DPN3 dan dasar-dasar Kerajaan semasa.

Boleh dikatakan semua peluang dan aktiviti pertanian dan pengeluaran makanan yang dibentangkan dalam kertas ini boleh dibiayai oleh BPM samada modal untuk membeli harta tetap, membangunkan kawasan dan modal kerja (benih, racun, baja, kos insurans, bahan pembakar dan lain-lain.).

4.2          Program Pembiayaan Sumber Kerajaan

Dalam Rancangan Malaysia Kelapan (2001-2005) BPM dijangka meneruskan peranannya dalam membiayai projek pertanian yang disasarkan oleh Kerajaan dan memajukan kumpulan sasar (petani, penternak dan nelayan) dengan kos pinjaman yang kompetitif. Kadar faedah pinjaman di bawah program pinjaman Kerajaan adalah tidak melebihi 4%. Program pembiayaan yang dipohon dalam Rancangan Malaysia Kelapan, adalah seperti dalam jadual berikut:

Jadual 13

BPM : Pembiayaan Dari Sumber Kerajaan (RMKe8) 

Program Pembiayaan

Objektif

Kredit Pengeluaran Padi

·         Menyediakan kredit pusingan pengeluaran padi di lapan jelapang padi.

Tabung Pengeluaran Makanan

·         Menyediakan modal tetap dan modal kerja bagi membiayai projek pengeluaran makanan.

Tabung Industri Kecil dan Sederhana

·         Menyediakan modal tetap dan modal kerja bagi membiayai aktiviti pengeluaran, pemprosesan dan pemasaran bagi komoditi pertanian.

Skim Pembiayaan Masyarakat Perdagangan dan Perindustrian Bumiputera (MPPB)

·         Menyediakan modal tetap dan modal kerja kepada syarikat Bumiputera dalam memajukan projek pertanian atau perniagaan asas tani.

Skim Pembiayaan Mekanisasi dan Automasi Pertanian

·         Menyediakan modal tetap bagi membeli jentera dan peralatan pertanian (termasuk penternakan dan perikanan).

4.3          Program Pembiayaan Komersil

Aktiviti pembiayaan komersil adalah dibiayai oleh dana BPM sendiri khususnya daripada deposit awam. Oleh itu, kadar pinjamannya hampir setanding dengan kadar faedah pinjaman sistem perbankan yang berasaskan kepada purata kos mengembelingkan dana.

BPM bersedia membiayai semua jenis aktiviti pertanian dan makanan yang merangkumi penanaman, penternakan dan perikanan. Skop pembiayaan pertanian pula merangkumi pengeluaran, pemprosesan dan pemasaran. Empat ketegori pembiayaan komersil yang ditawarkan oleh BPM adalah seperti dalam jadual berikut:

Jadual 14

BPM : Pembiayaan Komersil

Produk Pembiayaan

Objektif

Pinjaman Berjangka (term loans)

Pinjaman berjangka bagi membiayai projek pengeluaran, pemprosesan dan pemasaran pertanian/makanan. Pengeluaran pinjaman mengikut kelulusan dan mempunyai jadual bayaran balik dan tempoh matang tetap.

Modal Pusingan (Revolving Credit) 

Pembiayaan modal kerja bagi menyelesaikan keperluan kredit jangkapendek. Pengeluaran dan pembayaran balik boleh dibuat pada sebarang masa mengikut ‘line of credit’ yang diluluskan.

Pembiayaan Dagangan (Trade financing)

Pembiayaan modal kerja dan kemudahan perbankan bagi memenuhi kehendak usahawan atau ahli perniagaan.

Perbankan Islam

Pembiayaan yang mengikut lunas syariah sepenuhnya.

4.4          Pinjaman Tabung Makanan (Pinjaman 3F)

Satu lagi sumber penting pembiayaan pembiayaan aktiviti pengeluaran makanan ialah Tabung Makanan (Fund for Food,3F). Ia telah diperkenalkan pada tahun 1993 dengan jumlah peruntukan RM700 juta. Sumber dana ini adalah daripada Bank Negara. Pada bulan Mei 1999, BPM telah menerima RM300 juta lagi daripada Kerajaan dan menjadikan jumlah dana 3F adalah RM1 bilion. Peruntukan dana 3F boleh diperolehi daripada semua bank perdagangan syarikat kewangan, Bank Pertanian, Bank Industri dan Bank Pembangunan.

Objektif Tabung 3F adalah untuk membantu Kerajaan dalam usahanya meningkatkan pelaburan dalam aktiviti pengeluaran makanan dengan kos pinjaman yang berpatutan.

Di antara syarat pinjaman 3F adalah seperti berikut:

(a)          Tujuan Pinjaman

Tujuan pinjaman adalah membiayai aktiviti berikut:

(b)         Bentuk Pinjaman

Pembiayaan modal kerja dan pinjaman berjangka, atau kombinasi kedua-duanya.

(c)        Kelayakan

(d)    Had Pinjaman

90% daripada kos projek. Pinjaman minimum adalah RM10,000 dan maksimum RM 3 juta.

(e)    Kadar Faedah

Kadar faedah adalah 4% setahun.

(f)    Tempoh Pinjaman

Tempoh pinjaman adalah 8 tahun.

(g)    Cagaran

Bercagar penuh.

(h)    Projek Yang layak dibiayai

Sektor yang layak dibiayai adalah ternakan, tanaman dan perikanan. Perinciannya adalah seperti berikut:

Ternakan
Lembu, kambing, kerbau, ayam telur, ayam daging, itik, puyuh,burung unta, biri-biri, rusa dan arnab.

Tanaman (Padi, Sayuran, buahan dan tanaman perasa)
Sayuran, pisang, jambu, tembikai, betik, mangga, tebu, kopi, koko dan belimbing, padi dan teh. Ia juga merangkumi tanaman makanan ternakan seperti jagung, ubikayu dan keledek. Tanaman perasa adalah seperti serai wangi, daun kesum, pandan dan lain-lain.

Perikanan

Penangkapan ikan pesisiran pantai, ternakan ikan dalam sangkar, ternakan ikan air tawar/payau, ternakan udang harimau/galah, ketam, tiram dan kerang. 

5.                KESIMPULAN

Tidak dapat dinafikan kemudahan kredit boleh membantu usahawan dalam memajukan industri makanan yang diceburi. Sebenarnya, kredit bukanlah faktor penentu kejayaan projek.

Berdasarkan pengalaman, antara faktor-faktor penentu kejayaan projek adalah kejujuran, sikap tabah dan kesungguhan usahawan, pengalaman dan pengetahuan teknikal projek, perancangan projek yang teliti, kebolehan dalam soal menguruskan kewangan dan kakitangan syarikat, keupayaan mencari dan menembus ruang pasaran, sentiasa berusaha meningkatkan mutu produk dan kualiti perkhidmatan pelanggan.

Di samping kebolehan pengurusan yang disebutkan di atas, usahawan hendaklah memberi perhatian serious kepada isu pemasaran. Malah pemasaran adalah isu yang lebih kritikal berbanding cagaran. Ada banyak kes, BPM menolak permohonan pinjaman kerana gagal menyakinkan BPM akan soal pasaran produk yang dicadangkan.

Dengan adanya kemudahan kredit dengan kos pinjaman yang kompetitif daripada Bank Pertanian serta digabungkan dengan faktor penyumbang kejayaan di atas, ia dapat membantu usahawan dalam memajukan perniagaan yang berkaitan dengan pengeluaran makanan dan hasil pertanian. Ia secara langsung akan membantu negara dalam meningkatkan pengeluaran makanan.

Langkah meningkatkan pengeluaran makanan negara adalah bibit-bibit awal dalam usaha kita untuk merealisasikan visi baru YAB Perdana Menteri kita, iaitu pada satu hari nanti Malaysia akan menjadi negara pengeluar makanan utama di dunia. 

 

 

Bank Pertanian Malaysia
Kuala Lumpur
10 November 2000.

rahaman@mail.com

kembali ke Laman Utama